Vijf keer
Vogels
Ga door met lezen
Kraanvogels
Kraanvogels komen veel voor in de Japanse beeldtaal en worden daarom in het Westen sterk geassocieerd met het land. De vogels staan symbool voor een lang leven en voor huwelijksgeluk, omdat kraanvogels hun leven lang bij elkaar blijven.
Deze twee levensgrote bronzen kraanvogels kochten Hendrik Willem Mesdag en Sientje Mesdag-van Houten bij kunsthandel Van Wisselingh in Den Haag. Ze betaalden er in 1889 vijfhonderd gulden voor.
De lengte van de beelden is meer dan twee meter. Dit doet vermoeden dat dit soort beelden zijn bedoeld als decoratiestuk voor in de tuin en zelden binnenshuis werden opgesteld. Ze waren gemaakt voor de export, zoals je kan zien aan de grote schroeven midden op de poten, zodat die los in de kist konden.
onbekend/unknown, Stel kraanvogels, 1899
Meeuwen
Met dit schilderij debuteerde Mesdag in 1870 op de Parijse Salon, wat in die tijd de meest prestigieuze jaarlijkse tentoonstelling van eigentijdse kunst was. Tot ieders verrassing won Mesdag, toen pas vier jaar schilder, er een gouden medaille mee en verwierf hij internationale erkenning.
Als je goed kijkt zie je veel meeuwen rondvliegen boven de branding – een heel bekend beeld aan de Noordzeekust.
Hendrik Willem Mesdag, Branding op de Noordzee, 1870
Mandarijneend
Miyakawa (Makuzu) Kōzan werd benoemd tot kunstenaar van de Japanse keizerlijke familie en was een van de grootste pottenbakkers van het Meiji-tijdperk.
Hij kwam uit een lange lijn van pottenbakkers uit Kyōto, (het Makuzu district), en nam het familiebedrijf over in 1860, op negentienjarige leeftijd. In 1870 opende hij een werkplaats in Yokohama.
Hij maakte deze ovaal gevormde vaas, gedecoreerd met watervogels, vermoedelijk mandarijneenden, tussen hortensia’s, bladeren en andere landschapselementen.
Miyakawa Kōzan, Vaas met reliëfdecor van hortensia's en watervogels, 1900
Pauw
Hoe langer je naar deze pauw kijkt, hoe meer je ontdekt: zijn turkooizen ogen, de versieringen op zijn staart en hals, de tulpjes op zijn kop. Dergelijke voorwerpen waren geliefd bij verzamelaars en waren bij verschillende kunsthandels te koop, ook in Den Haag. Zo kwam dit object uit Qajar Iran (1786-1925) in het bezit van de Mesdags.
Pauwen zoals deze zijn regelmatig gemaakt in 19de-eeuws Iran. Behalve pauwen bestond er ook een productietraditie van andere driedimensionale stalen of messing vogels, zoals hanen en duiven, en ook van andere dieren. In de islamitische cultuur wordt de pauw geassocieerd met onder meer het paradijs en het eeuwige leven, licht en koningschap.
onbekend/unknown, Pauw, 1899
Kraaien
Emile Breton schilderde veel winterse voorstellingen. Dit landschap maakte hij waarschijnlijk in Courrières in Noord-Frankrijk, waar hij zijn hele leven woonde. Hij schilderde een zwerm kraaien die van alle kanten op een mestkar afkomt. De vogels storten zich als in een wervelwind naar beneden. Daarmee bracht Breton beweging in de stille sneeuwvlakte.
Mesdag was gefascineerd door het werk van Breton, dat hij kende van tentoonstellingen in Parijs. Als beginnend kunstenaar maakte hij zelf ook een aantal winterlandschappen. Hij kocht twee schilderijen van deze kunstenaar. De kraaien hing Mesdag op in de tuinkamer van zijn huis aan de Laan van Meerdervoort.
Emile Adélard Breton, De kraaien, 1870
Dit kunstwerk is tijdelijk niet bij ons te zien, omdat het hangt in de tentoonstelling 'Vincents weg naar wereldroem' in het Van Gogh Museum.